KPSS'de bu ünite
| Kademe | Soru | Soru gelen sınav |
|---|---|---|
| Lisans | 19 | 13 / 16 |
| Önlisans | 15 | 9 / 11 |
| Ortaöğretim | 13 | 7 / 11 |
- Gelme olasılığı: %76 (yüksek); 38 sınavın 29 tanesinde bu üniteden en az bir soru geldi.
- Beklenen soru: bir sınavda yaklaşık 1,2 (son 5 yıl daha ağır sayılır; kesin tahmin değildir).
- Eğilim: son 5 yılda durağan.
En çok sorulan konular
- II. Mahmut dönemi: 17 soru · en son 2026
- Denge siyaseti, dış borçlar ve ekonomi: 12 soru · en son 2026
- Modernleşme: kurumlar, eğitim ve haberleşme: 10 soru · en son 2020
- II. Abdülhamit dönemi: 6 soru · en son 2026
- Genel ve karma sorular: 1 soru · en son 2012
- Abdülaziz ve V. Murat dönemleri: 1 soru · en son 2016
1. KPSS bu üniteden ne soruyor
2. II. Mahmut dönemi (1808–1839)
- Vaka-i Hayriye (1826): Yeniçeri Ocağı kaldırıldı; yerine Asakir-i Mansure-i Muhammediye.
- Eğitim: Mekteb-i Tıbbiye (1827), Mekteb-i Harbiye (1834), ilk öğretimin zorunlu tutulması, Avrupa'ya öğrenci gönderilmesi.
- Yönetim: divan yerine nazırlıklar, muhtarlık (1833), müsaderenin kaldırılması, kılık kıyafet düzenlemesi, Tercüme Odası.
- Haberleşme ve basın: Takvim-i Vekayi (1831) ilk resmî gazete, posta teşkilatı (1834).
- İlk nüfus sayımı (1831): asker ve vergi kaynağını belirlemek için.
- Mısır Valisi Mehmet Ali Paşa isyanı ve Hünkâr İskelesi Antlaşması (1833); Balta Limanı Ticaret Antlaşması (1838) İngiltere ile, yerli üretimi olumsuz etkiledi.
3. Denge siyaseti ve dış borçlar
- Denge siyaseti: büyük devletlerin çıkar çatışmalarından yararlanarak toprak bütünlüğünü korumaya çalışmak.
- Londra Boğazlar Sözleşmesi (1841): Boğazlar barış zamanında savaş gemilerine kapatıldı; Boğazlar uluslararası sorun oldu.
- Kırım Savaşı ve ilk dış borç (1854); Paris Antlaşması (1856) Osmanlı Avrupa devleti sayıldı.
- Düyun-ı Umumiye (1881, Muharrem Kararnamesi): borçları ödeyemeyen devletin gelirlerinin bir bölümü alacaklıların yönetimine bırakıldı.
4. Modernleşme ve II. Abdülhamit
- Haberleşme ve ulaşım: telgraf, demiryolları; Hicaz Demiryolu (II. Abdülhamit, İslamcılık politikası).
- Eğitim: Mekteb-i Mülkiye (1859), Galatasaray Sultanisi (1868), rüştiye ve idadiler, Darülfünun.
- II. Abdülhamit: 93 Harbi (1877–1878), Ayastefanos ve Berlin (1878) antlaşmaları; İslamcılık politikası.
Akılda tutun
- II. Mahmut dönemi yenilikleri en çok sorulan liste: Vaka-i Hayriye, nazırlıklar, muhtarlık, Takvim-i Vekayi, nüfus sayımı.
- Balta Limanı (ekonomi), Londra (Boğazlar), Paris (Avrupa devleti), Düyun-ı Umumiye (dış borç denetimi).
Kendinizi deneyin
1. Yeniçeri Ocağı'nın 1826'da kaldırılmasına verilen ad nedir?
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Vaka-i Hayriye
2. İlk resmî Osmanlı gazetesi aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Takvim-i Vekayi
3. 1838'de İngiltere ile imzalanan ve Osmanlı'daki yerli üretimi olumsuz etkileyen ticaret antlaşması hangisidir?
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Balta Limanı
4. Osmanlı Devleti ilk dış borcunu hangi savaş sırasında almıştır?
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Kırım Savaşı
5. Osmanlı Devleti'nin dış borçlarının ödenmesi için 1881'de kurulan kurum hangisidir?
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Düyun-ı Umumiye
Cevap anahtarı
1-E, 2-C, 3-A, 4-D, 5-B