KPSS Tarih · Konu özeti · 11. ünite

XVIII. yüzyılda değişim ve diplomasi

Ali ALTUNTAŞ · Son güncelleme: 30 Ekim 2026 · Yaklaşık 3 dakikalık okuma

Lale Devri · III. Selim ve Nizam-ı Cedit: son 20 yılın KPSS sorularına göre bu ünitede neler soruluyor, ne kadar soru bekleniyor ve en çok sorulan konuların kısa anlatımı.

KPSS'de çıkan soru
21
Gelme olasılığı
%45
Beklenen soru
0,3
Okuma modunda aç WhatsApp'ta paylaş
İçindekiler
  1. KPSS'de bu ünite
  2. 1. KPSS bu üniteden ne soruyor
  3. 2. Lale Devri
  4. 3. I. Mahmut'tan I. Abdülhamit'e
  5. 4. III. Selim ve Nizam-ı Cedit
  6. Akılda tutun
  7. Kendinizi deneyin

KPSS'de bu ünite

KademeSoruSoru gelen sınav
Lisans97 / 16
Önlisans54 / 11
Ortaöğretim76 / 11
  • Gelme olasılığı: %45 (orta); 38 sınavın 17 tanesinde bu üniteden en az bir soru geldi.
  • Beklenen soru: bir sınavda yaklaşık 0,3 (son 5 yıl daha ağır sayılır; kesin tahmin değildir).
  • Eğilim: son 5 yılda azalıyor.

En çok sorulan konular

  • III. Selim ve Nizam-ı Cedit: 10 soru · en son 2024
  • Lale Devri: 7 soru · en son 2021
  • Islahatlar ve yönetim: 4 soru · en son 2021

1. KPSS bu üniteden ne soruyor

2. Lale Devri (1718–1730)

  • Pasarofça Antlaşması (1718) ile başlar, Patrona Halil İsyanı (1730) ile sona erer. Padişah III. Ahmet, sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa.
  • Yirmisekiz Mehmet Çelebi Paris'e geçici elçi olarak gönderildi; Sefaretname'si Batı'yı tanıtır.
  • İbrahim Müteferrika matbaası (1727); ilk Türk matbaası.
  • Kâğıt ve kumaş atölyeleri, çini atölyesi, Tulumbacılar Ocağı (itfaiye), tercüme heyeti.
  • Barış dönemi; yenilikler daha çok kültür ve sanatta görüldü.

3. I. Mahmut'tan I. Abdülhamit'e

  • Humbaracı Ahmet Paşa (Kont de Bonneval) Humbaracı Ocağı'nı yeniden düzenledi; Hendesehane (1734) açıldı.
  • Baron de Tott topçuları ve tersaneyi düzenledi; Mühendishâne-i Bahrî-i Hümâyun (1773).
  • Küçük Kaynarca (1774): Kırım bağımsız oldu (ilk kez Müslüman bir halk kaybedildi), Rusya Ortodoksların koruyuculuğunu üstlendi; esham (1775) ilk iç borçlanma.

4. III. Selim ve Nizam-ı Cedit

  • Nizam-ı Cedit ordusu ve bu ordunun giderleri için İrad-ı Cedit hazinesi.
  • Daimî elçilikler (ilk olarak Londra, 1793): Avrupa'yı izlemek ve diplomasi.
  • Mühendishâne-i Berrî-i Hümâyun (1795): kara mühendisliği okulu.
  • Kabakçı Mustafa İsyanı (1807): Nizam-ı Cedit kaldırıldı, III. Selim tahttan indirildi. Alemdar Mustafa Paşa ve Sened-i İttifak (1808) II. Mahmut dönemine geçişi başlatır.

Akılda tutun

  • Lale Devri: matbaa, sefaretname, itfaiye. III. Selim: Nizam-ı Cedit, İrad-ı Cedit, daimî elçilik.
  • Küçük Kaynarca'nın "ilk"leri sık sorulur.

Kendinizi deneyin

1. Lale Devri'nin başlangıcı kabul edilen antlaşma hangisidir?

Cevabı göster

Doğru cevap: C) Pasarofça

2. İlk Türk matbaasını kuran kişi kimdir?

Cevabı göster

Doğru cevap: A) İbrahim Müteferrika

3. Nizam-ı Cedit ordusunun masraflarını karşılamak için kurulan hazine hangisidir?

Cevabı göster

Doğru cevap: D) İrad-ı Cedit

4. Kırım'ın bağımsız olduğu ve Osmanlı Devleti'nin ilk kez Müslüman bir halkı kaybettiği antlaşma hangisidir?

Cevabı göster

Doğru cevap: E) Küçük Kaynarca

5. III. Selim döneminde ilk daimî Osmanlı elçiliği hangi şehirde açılmıştır?

Cevabı göster

Doğru cevap: B) Londra

Cevap anahtarı

1-C, 2-A, 3-D, 4-E, 5-B

Daha ayrıntılı çalışmak içinTarih ÖABT 11. ünite notları →YKS konu anlatımı →

Diğer KPSS konu özetleri

KPSS Tarih rehberi → · Son 20 yılın KPSS soruları analizi →

  1. İlk Türk devletleri
  2. Türk-İslam tarihi
  3. Beylikten devlete Osmanlı
  4. Dünya gücü Osmanlı
  5. Osmanlı kültür ve uygarlığı
  6. Arayış yılları
  7. En uzun yüzyıl (1800–1922)
  8. Osmanlı demokratik hareketleri ve basın-yayın
  9. XX. yüzyıl başlarında Osmanlı Devleti
  10. Millî Mücadele hazırlık dönemi
  11. Millî Mücadele'de savaşlar dönemi
  12. Atatürk dönemi iç ve dış politikaları ile inkılaplar
  13. Çağdaş Türk ve dünya tarihi