KPSS'de bu ünite
| Kademe | Soru | Soru gelen sınav |
|---|---|---|
| Lisans | 38 | 16 / 16 |
| Önlisans | 27 | 10 / 11 |
| Ortaöğretim | 23 | 10 / 11 |
- Gelme olasılığı: %95 (çok yüksek); 38 sınavın 36 tanesinde bu üniteden en az bir soru geldi.
- Beklenen soru: bir sınavda yaklaşık 2,4 (son 5 yıl daha ağır sayılır; kesin tahmin değildir).
- Eğilim: son 5 yılda artıyor.
En çok sorulan konular
- Antlaşmalar ve dış ilişkiler: 35 soru · en son 2026
- Düzenli ordu, iç isyanlar ve İnönü savaşları: 23 soru · en son 2026
- Kütahya-Eskişehir ve Sakarya: 16 soru · en son 2026
- Genel ve karma sorular: 7 soru · en son 2019
- Büyük Taarruz ve Lozan'a giden süreç: 3 soru · en son 2024
- Güney Cephesi: 2 soru · en son 2026
1. KPSS bu üniteden ne soruyor
2. Düzenli ordu, iç isyanlar ve İnönü savaşları
- İç isyanlar: İstanbul hükûmetinin kışkırttığı (Anzavur, Kuva-yı İnzibatiye), azınlıkların ve Kuvâ-yı Milliye'den kaynaklanan (Çerkez Ethem) isyanlar. Önlemler: Hıyanet-i Vataniye Kanunu (29 Nisan 1920) ve İstiklal Mahkemeleri.
- Düzenli ordu: Kuvâ-yı Milliye'nin yetersiz kalması üzerine kuruldu; ilk sınavı I. İnönü (Ocak 1921).
- I. İnönü'nün sonuçları: Teşkilat-ı Esasiye (20 Ocak 1921), Londra Konferansı'na TBMM'nin de çağrılması, İstiklal Marşı'nın kabulü (12 Mart 1921).
- II. İnönü (Mart-Nisan 1921): Moskova Antlaşması'nın imzalanmasını kolaylaştırdı.
3. Kütahya-Eskişehir, Sakarya ve Büyük Taarruz
- Kütahya-Eskişehir (Temmuz 1921): ordu Sakarya'nın doğusuna çekildi; Mustafa Kemal'e Başkomutanlık Kanunu (5 Ağustos 1921) ile yetki verildi, Tekalif-i Milliye emirleriyle halkın elindeki imkânlar orduya aktarıldı.
- Sakarya (23 Ağustos–13 Eylül 1921): Türk ordusunun son savunma savaşı; Mustafa Kemal'e Gazi unvanı ve mareşal rütbesi verildi; Kars ve Ankara antlaşmalarına zemin hazırladı.
- Büyük Taarruz (26 Ağustos 1922), Başkomutan Meydan Muharebesi (30 Ağustos), İzmir'in kurtuluşu (9 Eylül 1922).
- Doğu Cephesi: Kâzım Karabekir; Güney Cephesi: Maraş, Antep ve Urfa'da halkın direnişi.
4. Antlaşmalar ve dış ilişkiler
| Antlaşma | Tarih | Taraf ve önemi |
|---|---|---|
| Sevr | 10 Ağustos 1920 | İstanbul hükûmeti; TBMM tanımadı, yürürlüğe girmedi |
| Gümrü | 3 Aralık 1920 | Ermenistan; TBMM'nin ilk askerî ve siyasi başarısı |
| Moskova | 16 Mart 1921 | Sovyet Rusya; Misak-ı Millî'yi tanıyan ilk büyük devlet |
| Kars | 13 Ekim 1921 | Kafkas cumhuriyetleri; doğu sınırı kesinleşti |
| Ankara | 20 Ekim 1921 | Fransa; Misak-ı Millî'yi tanıyan ilk İtilaf devleti; Hatay dışında güney sınırı |
| Mudanya Ateşkesi | 11 Ekim 1922 | Doğu Trakya savaşmadan kurtarıldı; İstanbul ve Boğazlar TBMM'ye bırakıldı, Osmanlı hükûmetinin hukuken sona ermesine zemin hazırladı |
Londra Konferansı (Şubat-Mart 1921): TBMM ilk kez uluslararası bir toplantıya çağrıldı; Misak-ı Millî'yi uluslararası alanda duyurdu.
Akılda tutun
- Gümrü: ilk antlaşma. Moskova: ilk büyük devlet. Ankara: ilk İtilaf devleti. Mudanya: savaşmadan Doğu Trakya.
Kendinizi deneyin
1. TBMM'nin imzaladığı ilk uluslararası antlaşma hangisidir?
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Gümrü
2. Misak-ı Millî'yi tanıyan ilk İtilaf devletiyle imzalanan antlaşma hangisidir?
Cevabı göster
Doğru cevap: E) Ankara (1921)
3. Mustafa Kemal'e "Gazi" unvanı ve mareşal rütbesinin verilmesine yol açan zafer hangisidir?
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Sakarya Meydan Muharebesi
4. Doğu Trakya'nın savaşmadan kurtarıldığı antlaşma hangisidir?
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Mudanya Ateşkesi
5. Kütahya-Eskişehir yenilgisinden sonra Mustafa Kemal'e meclisin yetkilerini kullanma hakkı veren kanun hangisidir?
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Başkomutanlık Kanunu
Cevap anahtarı
1-C, 2-E, 3-A, 4-D, 5-B